Një sjellje që nuk i shkon një fuqie të përmasave të tilla
Arabia Saudite po përpiqet të riparojë marrëdhëniet me Emiratet e Bashkuara Arabe, në një kohë kur ofensiva e huthinjve në Jemen po rrit presionin mbi mbretërinë.
Takimi në Riad mes princit të kurorës Mohammed bin Salman dhe zëvendëspresidentit të Emirateve, Mansour bin Zayed Al Nahyan, ishte sinjali më i dukshëm deri tani se dy rivalët e Gjirit po kërkojnë një mënyrë për të bashkëpunuar sërish.
Shkaku i afrimit është i qartë. Huthinjtë po kërcënojnë korridorin e eksportit të naftës në Detin e Kuq dhe kanë goditur me dronë edhe Riadin. Arabia Saudite ka ndërmarrë sulme ndaj tyre, por njëkohësisht është përballur me sulme me dronë e raketa, ndërsa mbrojtja ajrore është kthyer në një shqetësim të drejtpërdrejtë.
Por këtu nis edhe paradoksi. Nga pothuajse çdo tregues i fuqisë kombëtare, Arabia Saudite është dukshëm më e madhe dhe më e rëndësishme se Emiratet e Bashkuara Arabe.
Ka territor shumë më të gjerë, popullsi më të madhe, rezerva gjigante energjetike, burime financiare të jashtëzakonshme dhe një peshë politike e fetare që Abu Dhabi nuk mund ta krahasojë.
Po ashtu, Arabia Saudite është gjithashtu një prej shteteve kryesore të botës arabe dhe një aktor qendror në politikën e Gjirit. Megjithatë, zhvillimet e fundit krijojnë një pamje të pazakontë: Riadit po i duhet të kërkojë sërish dorën e Abu Dhabit.
Në vitin 2015, të dyja vendet hynë së bashku në luftën e Jemenit. Emiratet dërguan trupa në terren, trajnuan dhe armatosën forca lokale dhe krijuan ndikim të konsiderueshëm mbi grupet jugore jemenase.
Pikërisht ky ndikim mund të jetë sot arsyeja pse Arabia Saudite po kërkon bashkëpunimin e tyre. Por aleanca u kthye në rivalitet. Riadit dhe Abu Dhabit iu ndanë rrugët për çështjen e së ardhmes së Jemenit dhe për grupet që secili mbështeste.
Në dhjetor 2025, Arabia Saudite goditi dërgesat e armëve të Emirateve për Këshillin Kalimtar Jugor dhe nisi një ofensivë kundër tij. Emiratet më pas njoftuan tërheqjen nga Jemeni. Tani situata po i detyron të dyja palët të ulen sërish në të njëjtën tryezë.
Ekspertët e cituar nga Middle East Eye vlerësojnë se Emiratet, edhe pas tërheqjes së forcave të tyre, ruajnë ndikim të fortë mbi disa prej fraksioneve jugore të Jemenit dhe kanë oficerë e struktura që njohin mirë terrenin.
Një ekspert i Institutit Baker e përshkroi rolin e Emirateve në koalicionin e dikurshëm si pjesën më efektive të tij. Kjo shpjegon interesin e Riadit, por nuk e zhduk problemin e imazhit.
Kur një fuqi si Arabia Saudite, me burime dhe ambicie shumë më të mëdha, rikthehet te Abu Dhabi për të kërkuar ndihmë ushtarake, ndikim mbi aleatët lokalë apo mbrojtje ajrore, përshtypja që krijohet nuk është ajo e një hegjemonie të padiskutueshme.
Përkundrazi, duket sikur Riadit i duhet të pranojë se fuqia në Lindjen e Mesme nuk matet vetëm me para, territor apo armë. Është pikërisht kjo që e bën afrimin e fundit kaq interesant.
Arabia Saudite mund të jetë më e fuqishme në shumicën e parametrave klasikë, por Emiratet kanë ndërtuar një rrjet ndikimi që u jep atyre peshë shumë më të madhe se përmasat e tyre. Abu Dhabi ka investuar prej vitesh në aleanca lokale, porte, forca të armatosura dhe partneritete rajonale.
Një tjetër paradoks i Abu Dhabit është marrëdhënia e ngushtë me Izraelin. Emiratet kanë zhvilluar prej vitesh bashkëpunim të rëndësishëm me Izraelin në fushën e sigurisë dhe mbrojtjes, ndërsa gjatë përshkallëzimeve të fundit në rajon ky koordinim ka marrë edhe më shumë peshë.
Izraeli vendosi një bateri të sistemit “Iron Dome” në Emirate gjatë kulmit të luftimeve me Iranin, ndërsa kryeministri izraelit Benjamin Netanyahu vizitoi së fundmi Abu Dhabin.
Megjithatë, afrimi nuk do të thotë se rivaliteti ka marrë fund. Arabia Saudite dhe Emiratet vazhdojnë të kenë interesa të kundërta në Jemen, Sudan dhe Somaliland. Ekspertët paralajmërojnë se konkurrenca mes tyre është strukturore dhe se mosmarrëveshjet kryesore mbeten të pazgjidhura.
Por për Riadin mbetet një pyetje e sikletshme: si mund të shpjegohet që një fuqi me përmasa, pasuri dhe ambicie shumë më të mëdha duhet të kthehet te fqinjët më të vegjël për të zgjidhur një krizë në oborrin e vet?
Pavarësisht arsyetimeve strategjike, kjo nuk është një pamje që i shkon shumë një fuqie që pretendon të jetë qendra e re e peshës në Gjirin Persik. tesheshi
