Trump dhe Xi përpiqen të ulin tensionet, por dallimet strategjike mbeten të mëdha
Presidenti kinez Xi Jinping mbërriti të mërkurën në mbrëmje në Uashington, në kuadër të një vizite treditore në Shtetet e Bashkuara, ku në qendër të bisedimeve me presidentin amerikan Donald Trump janë tregtia, teknologjia, Irani dhe Tajvani.
Ai u prit nga Trump në një ceremoni zyrtare në bazën ajrore Andrews, me bandë ushtarake, 21 të shtëna topi dhe një fluturim ceremonial të një bombarduesi B-1.
Kjo ishte hera e parë në 11 vjet që një president amerikan priste një lider të huaj në Andrews. Xi, i cili po zhvillon vizitën e tij të parë në SHBA pas gati tre vitesh, tha se Kina dhe Shtetet e Bashkuara duhet të jenë “partnerë, jo rivalë”, pa përmendur drejtpërdrejt një marrëveshje tregtare.
Megjithatë, tregtia pritet të jetë një nga çështjet kryesore të takimit. Sekretari amerikan i Thesarit, Scott Bessent, tha se Uashingtoni dhe Pekini kanë rënë dakord të zgjasin armëpushimin tregtar deri më 10 janar, duke shtyrë afatin që skadonte më 10 nëntor.
Marrëveshja synon të shmangë një rikthim të luftës tarifore që vitin e kaluar çoi në tarifa shumë të larta mes dy ekonomive. Por, përtej këtij lehtësimi të menjëhershëm, pyetja kryesore është se sa larg mund të shkojë bashkëpunimi.
Të dyja palët kanë interesa të përbashkëta për të stabilizuar marrëdhëniet dhe për të shmangur një përshkallëzim të ri, por mbeten të ndara në çështje themelore. Një prej tyre është kontrolli i zinxhirëve të furnizimit.
SHBA-ja ka kufizuar eksportet e teknologjive të avancuara, veçanërisht çipave, ndërsa Kina ka në dorë një pjesë të rëndësishme të furnizimit botëror me minerale të rralla. Të dyja fuqitë e kanë përdorur këtë varësi reciproke si mjet presioni dhe asnjëra nuk duket e gatshme të heqë dorë lehtësisht nga avantazhet e saj.
Edhe inteligjenca artificiale pritet të jetë pjesë e diskutimeve. Kompanitë amerikane dhe kineze janë në garë për modelet më të avancuara, ndërsa bisedimet për rregullimin e kësaj teknologjie deri tani kanë dhënë pak rezultate.
Një dialog i ri mund të krijojë një kanal komunikimi, por është më e vështirë të arrihet një marrëveshje që kufizon avantazhet teknologjike të njërës palë. Tajvani dhe Irani paraqesin një tjetër terren të vështirë.
Uashingtoni mbështet Tajvanin, ndërsa Pekini e konsideron ishullin pjesë të territorit të tij. Në Lindjen e Mesme, Trump ka shprehur shqetësim për marrëdhëniet e Kinës me Iranin, por ndikimi amerikan mbi këtë raport është i kufizuar.
Kjo e bën takimin Trump-Xi më shumë një përpjekje për të menaxhuar rivalitetin sesa për ta zgjidhur atë. Një zgjatje e armëpushimit tregtar, disa ulje tarifash, marrëveshje të kufizuara për investimet ose komunikimin ushtarak mund të krijojnë hapësirë për dialog.
Por çështjet që prekin sigurinë, teknologjinë dhe ekuilibrin e fuqive mbeten shumë më të vështira për t’u kapërcyer. Në këtë kuptim, takimi në Uashington mund të sjellë një stabilizim të marrëdhënieve, pa shënuar domosdoshmërisht një ndryshim të madh në rivalitetin mes dy fuqive. tesheshi

