Fjalët e ish-kryeministres Golda Meir që ende “nuk i kanë zgjuar” muslimanët
Kanë kaluar 57 vjet që kur Xhamia Al-Aksa në Jerusalem, e treta e shenjtë e botës islame, u dogj. Që atëherë e deri më sot, Jerusalemi ka ndryshuar ndjeshëm. Në dekadat e fundit, kemi qenë dëshmitarë të shumë ngjarjeve që kanë zgjeruar kontrollin e Izraelit mbi Jerusalemin dhe Xhaminë Al-Aksa.
Një hebre i ri me emrin Michael Dennis William Rohan i vuri flakën Xhamisë Al-Aksa në orën gjashtë të mëngjesit më 21 gusht 1969. Policia izraelite pengoi shuarjen e zjarrit në mënyra të ndryshme, prandaj zjarri në xhami mbeti deri në faljen e mesditës. Përfundimisht, palestinezët thyen pikat e kontrollit të ngritura nga ushtria dhe policia izraelite dhe e shuan zjarrin. Qeveria izraelite u përpoq ta mbulonte këtë krim duke pretenduar se instalimet e dobëta elektrike ishin fajtore për zjarrin. Megjithatë, inxhinierët palestinezë vërtetuan se ishte një djegie e qëllimshme e xhamisë.
Kombet e Bashkuara e dënuan këtë krim të tmerrshëm dhe Këshilli i Sigurimit lëshoi një rezolutë (Nr. 271) duke shprehur shqetësim dhe duke kërkuar parandalimin e çdo mase që ndryshon statusin e Jerusalemit.
Kryeministrja e atëhershme izraelite, Golda Meir, tha pas djegies së xhamisë: “Kur u dogj Al-Aksa-ja, nuk fjeta atë natë, mendova se Izraeli do të shkatërrohej. Por, kur agoi mëngjesi, kuptova se arabët ishin në një gjumë të thellë.”
Fjalët e ish-kryeministres Golda Meir që ende “nuk i kanë zgjuar” muslimanët
Arabët dhe banorët e Lindjes së Mesme
Golda Meir tha të vërtetën: arabët ende flenë në atë gjumë të thellë, megjithëse gjëra edhe më të këqija po ndodhin në Palestinë sot.
Ligjet izraelite
Pas Luftës Gjashtëditore në vitin 1967, Kneseti izraelit miratoi Ligjin për Mbrojtjen e Vendeve të Shenjta, duke vendosur zyrtarisht mbrojtjen e vendeve të shenjta dhe lirinë e aksesit për të gjitha fetë.
Ky ligj krijoi kornizën ligjore dhe procedurat administrative për autoritetet pushtuese izraelite në Jerusalemin Lindor, duke formuar bazën ligjore mbi të cilën palët më vonë diskutuan “status quo”-në në Malin e Tempullit/Haram al-Sharif.
Në vitin 1980, Knesseti miratoi një ligj që konfirmonte se Jerusalemi “i tërë dhe i bashkuar” është kryeqyteti i Izraelit.
Miratimi i këtij ligji u konsiderua si një hap i rëndësishëm kushtetues i brendshëm që ndikoi në administrimin e qytetit.
Bazuar në këtë ligj, autoritetet pushtuese izraelite vendosën masa të reja administrative për aksesin dhe kontrollin e Xhamisë Al-Aksa, pas së cilës palestinezët humbën mekanizmat për të menaxhuar çështjet e tyre fetare.
Kupola e Shkëmbit
Më 11 prill 1982, një ushtar izraelit me uniformë ushtarake sulmoi Malin e Tempullit dhe hapi zjarr brenda oborrit të Kupolës së Shkëmbit, duke vrarë dy persona dhe duke plagosur të tjerë. Autori u identifikua si Allan Harry Goodman.
Sulmi u dënua në të gjithë botën. Në të njëjtin vit, një grup sekret hebre u përpoq të hidhte në erë Kupolën e Shkëmbit, por plani u prish kur u zbuluan eksplozivë para se të shpërthente.
Në vitin 1984, u njoftua se qeliza sekrete ishte zbuluar: ishte e forcës ajrore të ushtrisë pushtuese izraelite, e cila planifikonte të bombardonte Xhaminë Al-Aksa nga ajri.
Masakra e Al-Aksa-së
Më 8 tetor 1990, kompleksi i Xhamisë Al-Aksa dëshmoi përleshje të përgjakshme në të cilat u vranë disa palestinezë. Kjo ngjarje u bë e njohur si “Masakra e Al-Aksa-së” ose “Masakra e së Hënës së Zezë”. Incidenti shkaktoi dënim ndërkombëtar dhe çoi në miratimin e Rezolutës 672 të Këshillit të Sigurimit të OKB-së, e cila bëri thirrje për një hetim dhe veprime të mëtejshme. Incidenti shënoi një episod të errët në historinë e tensioneve brenda kompleksit.
Të paktën 17 palestinezë u vranë dhe dhjetëra të tjerë u plagosën gjatë protestave brenda xhamisë.
Tuneli i Murit Buraq
Në shtator 1996, autoritetet izraelite hapën një dalje të re nga një tunel që lidh Murin Perëndimor pranë Qytetit të Vjetër. Ky veprim i autoriteteve izraelite shkaktoi përleshje të përgjakshme që zgjatën për disa ditë. Të paktën 80 palestinezë u vranë në këto përleshje.
Sulmet e Sharonit
Një bastisje nga Ariel Sharon, atëherë udhëheqës i opozitës izraelite, në oborret e Al-Aksa-së shkaktoi një përshkallëzim që çoi në shpërthimin e Intifadës së Dytë, ose Intifadës së Al-Aksa-së.
Intifada zgjati nga 28 shtatori 2000 deri më 8 shkurt 2005, kur u ra dakord për një armëpushim në samitin e Sharm El-Sheikh.
Intifada mori mijëra jetë palestineze dhe shkaktoi shkatërrime të mëdha.
Judaizimi i Al-Aksas dhe i Jerusalemit
Gjatë dhjetë viteve të fundit, Izraeli e ka ndryshuar plotësisht situatën në terren. Pozicioni i palestinezëve në Jerusalem nuk ka qenë kurrë më i keq, dhe situata në dhe përreth Al-Aksa-së po përkeqësohet dhe po bëhet më e tensionuar. Pas tetorit 2023, Izraeli vendosi masa brutale që po ndryshojnë statusin e Al-Aksa-së. Gjëra që më parë ishin të paimagjinueshme po ndodhin sot.
Izraeli po spastron etnikisht Jerusalemin dhe po vendos masivisht hebrenjtë. Nëse kjo vazhdon, së shpejti nuk do të ketë më palestinezë në Jerusalem. Sigurisht, ky është një prelud i shkatërrimit të Al-Aksa-së.
Bota islame po i kthen shpinën asaj që Izraeli po bën në Jerusalem dhe Al-Aksa.
Gjatë 12 muajve të fundit është shënuar një numër i paparë sulmesh nga kolonët hebrenj në Xhaminë Al-Aksa. Në gjysmën e parë të këtij viti, mbi 25,000 kolonë hynë në kompleksin e Xhamisë Al-Aksa. Fondacioni Ndërkombëtar i Jerusalemit regjistroi hyrjen e rreth 524,912 hebrenjve nën maskën e turizmit.
Vetëm në maj 2026, rreth 9,934 kolonë hynë në oborret e Al-Aksa-së.
Paralelisht me inkursionet masive nga kolonët hebrenj, autoritetet pushtuese izraelite po zbatojnë masa të ndryshme administrative dhe në terren që kanë rezultuar në dëbimin e popullsisë palestineze nga Jerusalemi.
Deri në maj të vitit 2026, plani “E1” (projekti i vendbanimeve me anë të të cilit Izraeli kërkon të ndajë veriun e Bregut Perëndimor nga jugu i tij) kaloi nga faza e njoftimit në zbatimin real në terren, pasi autoritetet e pushtimit identifikuan vende të klasifikuara si “pika të kuqe” që përfshinin urdhra emergjente për prishjen e ndërtesave palestineze, përveç zonave që i nënshtroheshin urdhrave ushtarakë të marrjes së kontrollit në përgatitje për krijimin e infrastrukturës së vendbanimeve dhe rrugëve anashkaluese që lidhin vendbanimin Maale Adumim me Jerusalemin e pushtuar.
Ky aktivitet u shoqërua me plane paralele vendbanimesh brenda Jerusalemit Lindor. Në mars të vitit 2026, Guvernatori i Jerusalemit paralajmëroi për planin “Lagjja Shami”, i cili shihej si një mjet i përparuar për të riorganizuar praninë beduine në lindje të qytetit.
Në korrik të vitit 2026, një bashki izraelite miratoi atë që u përshkrua si plani më i madh i vendbanimeve të këtij lloji brenda një lagjeje ekzistuese palestineze në Jerusalemin Lindor, me vlerësime që tregonin se do të akomodonte afërsisht dy mijë kolonë, me një plan tjetër për të ndërtuar qindra njësi midis fshatrave Umm Lisun dhe Jabal Mukaber.
Izraeli e ka përdorur luftën në Gaza për të fituar dominim të plotë mbi Jerusalemin dhe Al-Aksa-në. Xhamia Al-Aksa është në një gjendje të rrezikshme dhe ekstremistët hebrenj po bëhen më të vendosur dhe po i afrohen përpjekjes për ta shkatërruar Al-Aksa-në.
Golda Meir do të tronditej po të shihte se myslimanët janë ende në gjumë të thellë pas 57 vitesh. /tesheshi
