Turqia ka punuar që nga viti 2024 mbi kufizime të reja që synojnë përdorimin e mediave sociale nga fëmijët nën 15-vjeç, si pjesë e një përpjekjeje më të gjerë për të mbrojtur familjet në epokën digjitale, tha të martën ministrja e Familjes dhe Shërbimeve Sociale, Mahinur Ozdemir Goktas.
Duke folur në programin e panelit editorial të organizuar nga Anadolu në Ankara, Goktas tha se një nga shtyllat kryesore të Planit të Veprimit për Mbrojtjen dhe Forcimin e Familjes të qeverisë është mbrojtja e fëmijëve dhe familjeve në një mjedis gjithnjë e më digjital.
“Nga njëra anë, ne synojmë të rrisim ndërgjegjësimin për shkrim-leximin digjital midis familjeve, por nga ana tjetër, nuk do t’i lëmë fëmijët tanë në mëshirën e algoritmeve, kompanive të mëdha dhe firmave digjitale dhe të teknologjisë”, tha ajo.
Goktas tha se ministria mbajti punëtori në vitin 2024 mbi varësinë digjitale, duke bashkuar prindërit, fëmijët dhe ekspertët, si dhe seanca të veçanta të fokusuara në mbrojtjen e fëmijëve në hapësirat digjitale.
Ajo theksoi se fëmijët, veçanërisht gjatë lojërave, kanë tendencë të zgjedhin personazhe më të errët dhe më të fuqishëm, shpesh të shoqëruar me armë, dhe ndonjëherë mund të identifikohen me ta në jetën reale, një trend që ajo e përshkroi si të habitshëm dhe shqetësues.
– Rreziqet afatgjata të gjurmës digjitale të fëmijëve
Duke treguar për kohën në rritje para ekranit, Goktas tha se mosha e hyrjes së fëmijëve në mediat sociale ka rënë në moshën gjashtë vjeç.
Ajo gjithashtu paralajmëroi për rreziqet afatgjata të gjurmës digjitale të fëmijëve, duke thënë se aktiviteti online në një moshë të re mund të çojë në pasoja ligjore më vonë.
“Në vitet e ardhshme, fëmijët nën 15-vjeç mund të përballen me raste të ndryshme ligjore thjesht për shkak të asaj që kanë ndarë online. Ne tashmë po shohim raste të tilla. Përmbajtja e postuar në moshën 14-vjeç mund të rishfaqet në moshën 17 ose 18-vjeç, duke çuar në rezultate serioze ligjore që mund të ndikojnë në jetën e tyre. Kjo është shumë e rrezikshme dhe prindërit duhet të jenë të vetëdijshëm”, tha ajo.
– Qëllimi është t’u sigurohet fëmijëve një mjedis digjital më i sigurt
Goktas tha se qëllimi i qeverisë nuk është të ndalojë platformat, por t’i rregullojë ato. Ajo theksoi se rregullore të ngjashme po futen në nivel global, duke përmendur masa në BE, Australi, Francë dhe Spanjë, duke shtuar se Turqia ka zhvilluar modelin e vet bazuar në shembuj ndërkombëtarë.
Sipas rregullores së planifikuar, platformat e mediave sociale do të duhet të zbatojnë sisteme verifikimi të moshës për përdoruesit nën 15-vjeç, të emërojnë përfaqësues nëse kanë më shumë se 1 milion përdorues në Turqi, të heqin përmbajtjen e papërshtatshme brenda një ore, të eliminojnë reklamat mashtruese dhe të forcojnë mjetet e kontrollit prindëror.
Goktas tha gjithashtu se, për herë të parë, platformat e lojërave do të përfshihen në kuadrin rregullator. Sipas ndryshimeve në ligjin përkatës, platformat me më shumë se 100.000 përdorues do të duhet të emërojnë përfaqësues në Turqi.
“Qëllimi ynë është të mbikëqyrim dhe të ofrojmë një mjedis digjital më të sigurt për fëmijët. Ne duam që ata të ekzistojnë dhe të fuqizohen në atë hapësirë, por nëse lind varësia, ne gjithashtu duam ta parandalojmë atë. Ne po vendosim një normë”, tha ajo.
– “Vendet në mbarë botën po përballen me sfida të ngjashme”
Goktas tha se Turqia kohët e fundit priti një samit ndërkombëtar mbi mbrojtjen e fëmijëve në mjediset digjitale dhe lëshoi një deklaratë të përbashkët me UNICEF-in.
“Të gjitha vendet po kalojnë nëpër një proces të ngjashëm. Në samit, një nga pikat kryesore ishte se asnjë vend nuk mund ta adresojë këtë çështje i vetëm. Teknologjia po evoluon me shpejtësi”, theksoi ajo.
Goktas tha se deklarata u bën thirrje kompanive të teknologjisë të parandalojnë përmbajtjen e dëmshme që synon fëmijët që nga faza e projektimit të lojërave dhe shërbimeve digjitale.
