Xhamia Bajrakli, e vendosur në Samokov të Bullgarisë, tërheq vëmendjen e vizitorëve me arkitekturën e saj origjinale dhe dekorimet e pasura të brendshme, transmeton Anadolu.
Në dekorimet në muret dhe tavanet e xhamisë bien në sy motive, kompozime floreale, dekorime që ngjasojnë me palosje pëlhure dhe elementë të ndryshëm dekorativë, të cilat pasqyrojnë karakteristikat e stilit barok të parë në periudhën e vonë osmane.
Përveç qasjes barok osman, në dekorime shihen edhe ndikimet e artit barok dhe rokoko të Evropës Perëndimore.
Xhamia Bajrakli, që vlerësohet të jetë ndërtuar rreth vitit 1845, aktualisht shërben si një muze i hapur për vizitorët.
Ndërtesa, e mbrojtur si trashëgimi kulturore, tërheq vëmendjen e vizitorëve vendas dhe të huaj si një nga simbolet e rëndësishme të identitetit historik dhe kulturor të Samokovit.
Drejtori i Muzeut Historik të Samokovit dhe arkeologu, Veselin Hadzhiangelov, në deklaratën e tij për Anadolu tha se Xhamia Bajrakli është ndërtuar mbi rrënojat e një xhamie më të vjetër dhe më të madhe dhe se është pranuar që ndërtesa është ndërtuar për nder të guvernatorit të Samokovit, Mehmed Husrev Pashës.
Hadzhiangelov tha se është vlerësuar se dekorimet e brendshme të xhamisë janë bërë nga Hristo Jovevich, Ivan Dospevski dhe Kosta Valjeov, të cilët ishin ndër emrat kryesorë të Shkollës së Pikturës Samokov.
Ai deklaroi se dekorimet e xhamisë kanë karakteristika të ndryshme nga kuptimi i dekorimit në arkitekturën klasike islame dhe tha: “Në dekorimet e xhamisë Bajrakli janë të dukshme efektet e artit barok evropian të fundit të shekullit të 18-të dhe fillimit të shekullit të 19-të. Në këtë aspekt Xhamia Bajrakli është një vepër e rrallë në Ballkan”, tha ai.
Hadzhiangelov tha se sipas një tregimeve popullore, administratorët e xhamive të periudhës që panë dekorimet donin që ato të mbylleshin, por Mehmed Husrev Pasha theksoi vlerën artistike të dekoratave dhe siguroi ruajtjen e tyre.
Detaje që dolën në dritë me restaurimin
Duke vënë në dukje se gjetjet e rëndësishme janë bërë në lidhje me arkitekturën e ndërtesës gjatë restaurimit të kryer në vitet 1960, Hadzhiangelov shpjegoi se në harqet që mbështesin kupolën janë përdorur pisha të lakuara natyrale të sjella nga pjesët e larta të maleve të Rilës dhe se në ndërtimin e xhamisë është preferuar teknika e futjes së drurit në vend të gozhdëve.
Hadzhiangelov tha se gjatë punimeve të restaurimit në xhami u gjetën shumë dorëshkrime fetare osmane dhe se kjo tregon se Samokov ishte një qendër e rëndësishme kulturore dhe arsimore gjatë periudhës osmane.
Megjithatë, Hadzhiangelov tha se rrjedhjet e ujit filluan t’i dëmtojnë muralet për shkak të mungesës së riparimeve gjithëpërfshirëse në çati për shumë vite, dhe tha se janë duke përgatitur një projekt restaurues për mbrojtjen e xhamisë dhe se kërkimi për financimin e veprës po vazhdon.
Hadzhiangelov theksoi se Xhamia Bajrakli është një strukturë e rëndësishme kulturore që ende tërheq vëmendjen e vizitorëve dhe tha: “Ne kemi lënë një numër kontakti në derë. Kur vizitorët telefonojnë, ne e hapim xhaminë dhe i përshëndesim. Ka njerëz që duan ta shohin këtë vend pothuajse çdo ditë”, tha ai.
Duke shpjeguar se xhamia ngjalli habi dhe kuriozitet tek vizitorët, Hadzhiangelov tha: “Prania e një xhamie të tillë të ruajtur në një qytet me gjashtë kisha tërheq vëmendjen e njerëzve. Ata që shohin derën të hapur duan të hyjnë dhe të shohin këtë strukturë të ndryshme dhe interesante. Ne jemi krenarë për këtë xhami”, tha ai.
Hadzhiangelov nënvizoi se restaurimi ka një rëndësi të madhe për të ardhmen e objektit dhe tha: “Për të mbrojtur pasuritë kulturore, ato duhet të ruhen në kushte të përshtatshme. Problemet aktuale paraqesin rrezik për dekorimet dhe artefaktet e vlefshme në xhami”, tha ai.
