Goditje e re për buxhetin familjar në nivel global
Çmimet e bukës, makaronave dhe produkteve të tjera të drithërave mund të rriten më tej për shkak të një kombinimi të luftës në Ukrainë, konfliktit në Lindjen e Mesme dhe nxehtësisë ekstreme dhe thatësirës që kanë goditur të korrat evropiane, paralajmërojnë ekonomistët.
Oxford Economics vlerëson se çmimet globale të ushqimeve mund të rriten me 11.8 përqind në vitin 2026, dhe me 4.8 përqind shtesë vitin e ardhshëm.
Presionet më të mëdha priten mbi drithërat, frutat, perimet dhe produktet e qumështit.
Gruri është veçanërisht i ekspozuar, çmimi i të cilit në tremujorin e tretë të këtij viti mund të jetë 36 përqind më i lartë se një vit më parë, në rreth 6.92 dollarë për bushel. Meqenëse gruri është lënda e parë bazë për bukë, makarona, drithëra mëngjesi dhe biskota, rritja e çmimit të tij mund të kalojë gradualisht tek konsumatorët.
Temperaturat ekstreme dhe thatësira kanë ulur tashmë pritjet për korrjen evropiane të këtij viti. Në korrik, shoqata evropiane e tregtarëve të drithërave dhe farave të vajit Coceral uli parashikimin e saj për prodhimin total të drithërave në BE dhe Mbretërinë e Bashkuar nga 295.5 në 286.6 milion ton. Vitin e kaluar, u korrën rreth 310 milion ton.
Në Gjermani, për shembull, prodhimi i drithërave pritet të bjerë me rreth shtatë përqind pas një periudhe thatësire të madhe dhe valësh të nxehti.
Kostot e prodhimit të ushqimit po preken gjithashtu nga konfliktet gjeopolitike. Ekonomisti i Oxford Economics, Thomas Dvorak, tha se presioni më i madh global aktualisht vjen nga lufta SHBA-Iran dhe ndikimi i saj në çmimet e inputeve kryesore në prodhimin e ushqimit, kryesisht nafta, gazi natyror dhe plehrat.
Një rrezik shtesë është lufta në Ukrainë. Rusia dhe Ukraina së bashku përbëjnë pak më pak se 30 përqind të eksporteve globale të grurit dhe më shumë se dhjetë përqind të eksporteve të misrit.
Sulmet ndaj porteve, terminaleve dhe anijeve dhe ndërprerjet e eksporteve përmes Detit të Zi dhe Azov mund të ndikojnë në rreth 86 milionë ton kapacitet vjetor të eksportit të drithërave, që korrespondon me pothuajse 17 përqind të eksporteve globale. /tesheshi
